Rządowe stanowisko w sprawie wynagrodzenia za korzystanie z udostępnionego kapitału

W sierpniu 2021 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie skierował do TSUE wniosek o wydanie orzeczenia w‍ trybie prejudycjalnym. Ma ono dotyczyć sprawy konsumentów, którą prowadzi warszawski sąd. W tej sprawie kredytobiorca oprócz żądania stwierdzenia nieważności umowy, żąda także zapłaty wynagrodzenia za korzystanie z kapitału przekazanego bankowi w postaci spłacanych rat. Jest to dosyć nietypowe żądanie, bowiem do tej pory tylko banki pozywały klientów z tytułu tej opłaty. Sąd w Warszawie skierował do TSUE pytania, które mają na celu uzyskać odpowiedź komu i czy w ogóle przysługuje wynagrodzenie z kapitału.

Kancelaria Prezesa Rady Ministrów przesłała do Trybunału w Luksemburgu stanowisko w tej sprawie, jednoznacznie stając po stronie konsumentów, tzn. odmawiając bankowi prawa do wynagrodzenia z kapitału. Zarówno UOKiK, Ministerstwo Sprawiedliwości jak i Rzecznik Praw Obywatelskich zabierali już głos w tej sprawie zajmując stanowisko jednoznacznie prokonsumenckie. Podkreślano, przede wszystkim, że przyznanie bankowi prawa do wynagrodzenia z kapitału naruszałoby zwłaszcza obowiązek wywołania efektu odstraszającego w stosunku do przedsiębiorców, którzy wprowadzają do swoich umów nieuczciwe postanowienia umowne. Takie rozwiązanie należałoby uznać za niesprawiedliwe i według RPO zaprzeczałoby całości dotychczasowego orzecznictwa TSUE wywiedzionego z dyrektywy 93/13.

Jest to zdanie odmienne niż to, które zostało zasygnalizowane stanowisko ni przez Sąd Najwyższy w wyroku V CSK 382/18, wydanym w grudniu 2019 r., który był interpretowany jako dający bankom możliwość dochodzenia takiej opłaty. Po stronie frankowiczów opowiedział się także Rzecznik Finansowy. Rząd określając swoje stanowisko zignorował przy tym została opinię Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego, w której przytoczono argumenty wspierające bankowe żądania dotyczące tej opłaty.

Eksperci oceniają, że stanowisko TSUE będzie najprawdopodobniej korzystne dla frankowiczów. Nie pozostaje zatem nic innego jak uzbroić się w cierpliwość czekając na decyzje.