Rzecznik Finansowy zajął stanowisko w sprawie zapytania Sądu Najwyższego

Mariusz Golecki, pełniący funkcję Rzecznika Finansowego od 2019 roku przedstawił stanowisko sprzyjające „frankowiczom”. Wskazał między innymi, że roszczenie banków o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału jest sprzeczne z prawem Unii Europejskiej, tj. Dyrektywą 93/13, jak również nie znajduje uzasadnienia w przepisach krajowych.

            Izba Cywilna Sądu Najwyższego, zamiast podjąć wyczekiwaną nie tylko przez „frankowiczów”, ale wiele innych osób, organów czy też instytucji uchwałę dotyczącą odpowiedzi na ważkie zagadnienia dotyczące spraw frankowych, co do których pytania skierowała Pierwsza Prezes SN, zwróciła się najpierw o zajęcie stanowiska do pięciu organów, w tym do Rzecznika Finansowego, który przedstawił swoją opinię jako pierwszy.

            Stanowisko Rzecznika objęło kilka kluczowych kwestii związanych ze sprawami frankowymi. Przede wszystkim podkreśla ono dotychczasowe orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jak również wskazuje na orzeczenia wydane do tej pory przez Sąd Najwyższy w Polsce. Rzecznik wskazał na brak możliwości uzupełnienia luki w umowach kredytowych powstałych na skutek usunięcia postanowienia niedozwolonego, ze względu na brak w ustawodawstwie polskim odpowiedniego przepisu, niemniej jednak wskazał, że takie uzupełnienie co do zasady jest możliwe.

            Rzecznik przychylił się również do orzecznictwa SN w zakresie teorii dwóch kondykcji (osobnych roszczeń banków i konsumentów w przypadku stwierdzenia nieważności umowy kredytu) oraz w zakresie przedawnienia roszczeń. W związku z tym przedawnienie rozpoczyna się od chwili, w której umowa kredytu stała się trwale bezskuteczna, przez co rozumie się: „brak świadomej i wolnej zgody na postanowienie niedozwolone wyrażony w pierwszym wystąpieniu skierowanym przez konsumenta do banku, kwestionującym ważność umowy albo wskazującym na abuzywny charakter jej postanowień”.

            Ponadto Rzecznik Finansowy stwierdził, że przy braku możliwości ustalenia wiążącego strony kursu walutowego w umowie kredytu indeksowanego albo denominowanego, umowa może być wiążąca jedynie w przypadku, w której kredytobiorca (konsument), świadomie i dobrowolnie godzi się na dalsze obowiązywanie nieuczciwych postanowień.